Η μέθοδος μάνα κι άλλα δύο

    

Είναι μια μέθοδος δημιουργίας παραφυάδων.

1. Όταν το μελίσσι γίνει καλό δεκαρι τοποθετουμε  πάτωμα με 4-5 χτισμενα τελαρα και τροφοδοτούμε για να ανέβει η μάνα στο πάτωμα. 

2. Μόλις η βασίλισσα γεννήσει 2 με 3 πλαίσια  τότε είναι που  το μελίσσι είναι έτοιμο για την εφαρμογή της μεθόδου.
 
3. Αναζητούμε την βασίλισσα και την τοποθετούμε  με 2 -3 πλαίσια σφραγισμένους γόνους σε μία κυψέλη, βάζουμε και άλλα δύο πλαίσια με μέλισσες και τινάζουμε τις μέλισσες απο  άλλα δύο ακόμη πλαίσια  , τοποθετούμε και τροφή στην κυψέλη .
 
4. Απομακρύνουμε το μελίσσι με τη βασίλισσα 5 έως 10 μέτρα.
 
5. Το μελίσσι που έμεινε τώρα πίσω το τροφοδοτούμε  για 5 μέρες .
 
6. Την 9η μέρα από τότε που πήραμε τη μάνα κάνουμε αλλαγή θέσης στις δυο κυψέλες,  δηλαδή την  μάνα στη θέση του ορφανού και το ορφανό στη θέση της μάνας.
 
7. Στο μελίσσι με τη βασίλισσα τώρα θα συμπληρώνουμε κηρήθρες και  είναι μια καλή ευκαιρία  να βάλουμε νέα φύλλα για να χτίσουν οι μέλισσες  και να καταστρέψουμε τις παλιές. Να μην ξεχνάμε ότι επιβάλετε κάθε χρόνο να αποσύρουμε το 25 ως 30 % των παλαιών κεριών μας . 
 
8. Στο μελίσσι με τη βασίλισσα θα βάλουμε εκ νέου  πάτωμα σε 15 μέρες και έχουμε κάνει  σε μεγάλο βαθμό και πρόληψη για σμηνουργία.
 
9. Το ορφανό την άλλη μέρα το χωρίζουμε στα δύο και το τοποθετούμε με απόσταση ενός μέτρου το ένα από το άλλο προσέχοντας όμως να υπάρχουν κελιά και στα δύο , αφού πρώτα καταστρέψουμε τα μικρά κελιά και αφήσουμε τα καλύτερα . Δεν υπάρχει πρόβλημα εάν αφήσουμε και περισσότερα από 2 κελιά σε κάθε ορφανό  μια και τα μελίσσια αυτά δεν έχουν συλλέκτριες για να σμηνουργήσουν . Καλό είναι να βάλουμε έτοιμες γονιμοποιημένες βασίλισσες  και δεν χάνουμε καθόλου χρόνο .
 
10.Μετα απο 15 ημερες ελεγχουμε (χωρις καπνο και πολυ φασαρια) εαν η μανα εχει βγει.  

Φυσικά όπως λέει ο Μόσχος τα μελίσσια αυτά θα είναι τα παραγωγικά της επόμενης χρονιάς 

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

Μέθοδος Ντεμαρί για αντικατάσταση της βασίλισσας

 Στις περιοχές όπου η σμηνουργία είναι εντατικότερη, προτιμότερη είναι η μέθοδος Ντεμαρί, η οποία μπορεί να εφαρμοστεί και προληπτικά, δηλαδή πριν εκδηλωθεί η τάση για σμηνουργία, και επανορθωτικά, δηλαδή όταν αρχίσει πλέον η κυψέλη να τρέφει βασιλικά κελιά.

Τη μέθοδο αυτή επινόησε και εφάρμοσε ο Αμερικανός μελισσοκόμος Ντεμαρί, το 1892. Αποδείχθηκε τόσο αποτελεσματική ώστε έγινε παντού αποδεκτή και χρησιμοποιείται ακόμη και τώρα, με διάφορες παραλλαγές, σε όλες σε όλες της χώρες όπου υπάρχει προηγμένη μελισσοκομία.

Ένας σύντομος ορισμός της μεθόδου Ντεμαρί είναι ο εξής:Επέκταση του εμβρυοθάλαμου με την προσθήκη ενός δεύτερου πατώματος, μεταφορά της βασίλισσας και περιορισμός της στο κάτω πάτωμα, με λίγο γόνο, μεταφορά του υπόλοιπου γόνου στο πάνω πάτωμα, πάνω από το διάφραγμα της βασίλισσας.

Πολλές παραλλαγές της μεθόδου στις λεπτομέρειες της χρειάστηκε να γίνουν για να προσαρμοστεί στις διαφορετικές συνθήκες κάθε περιοχής, και ο έμπειρος μελισσοκόμος, όταν αντιληφθεί το μηχανισμό και τις αρχές στις οποίες βασίζεται, μπορεί να την προσαρμόσει μόνος του στις ιδιαίτερες του τοπικές συνθήκες.

Η αρχική μέθοδος, όπως την περιέγραψε ο ίδιος ο Ντεμαρί στα μελισσοκομία περιοδικά το 1892, έχει ως εξής:

Όταν το μελίσσι αναπτυχθεί τόσο πολύ ώστε να υπάρχει κίνδυνος να σμηνουργήσει, σηκώνουμε την κυψέλη από την βάση της και τοποθετούμε στη θέση της μία άλλη κυψέλη, η οποία περιέχει 9 κενές χτισμένες κηρήθρες. Έπειτα βρίσκουμε την βασίλισσα και την μεταφέρουμε, με το πλαίσιο του γόνου επάνω στο οποίο βρίσκεται, στο κέντρο της νέας κυψέλης με τις 9 κενές κηρήθρες. Εάν δεν έχουμε χτισμένες κηρήθρες, μεταχειριζόμαστε άχτιστες, αλλά είναι ασύγκριτα προτιμότερες οι χτισμένες και κατά προτίμηση οι παλιές, μέσα στις οποίες έχει μεγαλώσει γόνος.

Επάνω στο πρώτο αυτό πάτωμα, τοποθετούμε τώρα ένα διάφραγμα βασίλισσας, και επάνω από αυτό, την αρχική κυψέλη με το γόνο και όλο το περιεχόμενο της. Στο πίσω μέρος του πατώματος ανοίγουμε τρύπα μικρής διαμέτρου για να μπορούν να πετάξουν οι κηφήνες και μην πεθάνουν αποκλεισμένοι στο πάτωμα. Σε μέρη όπου η ανθοφορία είναι πολύ δυνατή, τοποθετούμε και τρίτο πάτωμα με κηρήθρες.

Με αυτό τον τρόπο πετυχαίνουμε τα εξής:

Δίνουμε στη βασίλισσα απεριόριστο χώρο για να γεννήσει και στις εργάτριες κενές κηρήθρες για να αποθέσουν ελεύθερα το νέκταρ που έρχεται σε αφθονία από τους αγρούς και το οποίο, μέχρι να ωριμάσει, καταλαμβάνει διπλάσιο χώρο κηρηθρών. Επίσης πετυχαίνουμε αυτόματα την αποσυμφόρηση του εμβρυοθάλαμου, με την κατάλληλη κατανομή του πληθυσμού, γιατί οι μεν μικρής ηλικίας μέλισσες παραμένουν ως επί το πλείστον στο πάνω πάτωμα όπου είναι ο γόνος, ενώ οι ηλικιωμένες παραμένουν κυρίως στο κάτω. Επίσης, πετυχαίνουμε για μικρό διάστημα στην επιβράδυνση της ωοτοκίας της βασίλισσας. Στην περιοχή όμως όπου η σμηνουργία δεν είναι τόσο εντατική, καλό είναι να μην ανακόπτουμε πολύ το ρυθμό της ωοτοκίας,για να μην οπισθοδρομεί το μελίσσι και τότε, αντί ενός πλαισίου με γόνο, δίνουμε στο κάτω πάτωμα 2,3 ή και 4 πλαίσια με γόνο ως επί το πλείστον ασφράγιστο, ανάλογα με τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε περιοχής. Τι ακριβώς πρέπει να κάνει ο μελισσοκόμος,θα το βρει μόνος του έπειτα από δοκιμές και την πείρα που θα αποκτήσει.

Πέντε μέρες μετά τον παραπάνω χειρισμό, εξετάζουμε προσεκτικά το επάνω πάτωμα που περιέχει τον άνευ βασίλισσας γόνο. Εάν δεν έχουν χτίσει οι μέλισσες βασιλικά κελιά, αφήνουμε την κυψέλη ως έχει. Κατά πάσα όμως πιθανότητα και κυρίως εάν το μελίσσι είναι δυνατό και ο γόνος πολύς στο επάνω πάτωμα και ιδιαιτέρως αν η βασίλισσα είναι ηλικίας δυο ετών και άνω, θα βρούμε προχωρημένα βασιλικά κελιά, τα οποία, εάν δεν μας χρειάζονται, τα καταστρέφουμε προσέχοντας να μην μας διαφύγει ούτε ένα και κυρίως εκείνα που είναι χτισμένα στην πλευρά της κηρήθρας και διακρίνονται δύσκολα. Εάν μένει και ένα μόνο βασιλικό κελί, υπάρχει κίνδυνος σμηνουργίας. Καλό είναι κατά την επιθεώρηση αυτή να ελευθερώνουμε καλά τα πλαίσια από τον πληθυσμό που τα καλύπτει, και τότε θα μπορούμε να διακρίνουμε καλά όλα τα βασιλικά κελιά.

Εάν όμως σκοπεύουμε να χρησιμοποιήσουμε τα βασιλικά κελιά,δεν πρέπει να τινάζουμε τα πλαίσια για να τα ελευθερώσουμε, γιατί τότε αχρηστεύονται οι βασίλισσες που μεγαλώνουν μέσα στα κελιά.

Σε περίπτωση που θέλουμε και τη σμηνουργία να προλάβουμε και συγχρόνως να ανανεώσουμε την παλιά βασίλισσα, παρεμβάλλουμε ένα τρίτο πάτωμα με κενές κηρήθρες, μεταξύ του κάτω πατώματος και του άνω όπου είναι ο γόνος, πάντοτε βεβαίως διατηρώντας το διάφραγμα βασίλισσας επάνω στο κάτω πάτωμα. Με αυτό τον τρόπο, μεν ο κίνδυνος της σμηνουργίας αποσοβείται με την τέλεια απομάκρυνση του γόνου από την βασίλισσα, και στο πάνω πάτωμα, το οποίο είναι απομακρυσμένο από την βασίλισσα, οι μέλισσες χτίζουν πάντοτε ωραία βασιλικά κελιά αντικατάστασης. Όταν εκκολαφτεί νέα βασίλισσα και έρθει ο καιρός να πετάξει για γονιμοποίηση, χρησιμοποιεί την οπίσθια μικρή έξοδο που ανοίξαμε για τους κηφήνες, και ύστερα από λίγο καιρό την βρίσκουμε να γεννά στο πάνω πάτωμα.

Τότε αφαιρούμε την παλιά βασίλισσα από το κάτω πάτωμα, μεταθέτουμε κάτω το τρίτο πάτωμα με τη νέα βασίλισσα και ανεβάζουμε επάνω τον ορφανό γόνο της παλιάς βασίλισσας.

Κατά τον τρόπο αυτό γίνεται αυτόματα αντικατάσταση της βασίλισσας.

Καλό είναι να αφήνουμε την παλιά βασίλισσα να γεννά και αυτή μέχρι την εποχή που θα αρχίσει η μεγάλη ανθοφορία, για να επωφεληθούμε από τον γόνο δύο βασιλισσών, και τότε αφαιρούμε την παλιά και αφήνουμε μόνο την νέα στο κάτω πάτωμα.

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com 

επισκεφθείτε την ομάδα μας στο facebook

Προσθήκη ορόφου για πρόληψη σμηνουργίας

  

 Στις περιπτώσεις όπου η σμηνουργία είναι πιθανή, την προλαμβάνουμε και συγχρόνως

αποκτάμε δυνατά μελίσσια με την προσθήκη επάνω στον εμβρυοθάλαμο ενός δεύτερου 

πατώματος, ομοίου μεγέθους, το οποίο περιέχει χτισμένες κηρήθρες, κατά προτίμηση 

παλιές. Όταν προστεθεί το δεύτερο πάτωμα, οι μικρής ηλικίας μέλισσες ανεβαίνουν εκεί

και αυτό συντελεί στην αυτόματη αποσυμφόρηση  του κάτω πατώματος και την προσωρινή 
υποχώρηση της επιθυμίας για σμηνουργία.
 Άλλωστε, η βασίλισσα όταν συμπληρώσει τις κηρήθρες του κάτω πατώματος με γόνο και αισθανθεί στενότητα χώρου, ανεβαίνει στο πάνω πάτωμα όπου βρίσκει άφθονο χώρο 

και μαύρες κηρήθρες, μέσα στις οποίες αρέσκεται να γεννά κατά την εποχή αυτή, ενώ 

αποφεύγει τις λευκές νεοχτισμένες κηρήθρες.

Ο λόγος αυτής της προτίμησης κατά πάσα πιθανότητα είναι ότι οι μαύρες κηρήθρες είναι

θερμότερες από τις νεόχτιστες, επειδή έχουν επενδυθεί με διάφορα στρώματα από τα 

κουκούλια του γόνου που ανατράφηκε μέσα σε αυτές.

Σε περίπτωση που δεν ανεβαίνει στο πάνω πάτωμα (και αυτό συμβαίνει πολλές φορές, όταν

το επάνω μέρος των κηρηθρών του κάτω πατώματος είναι γεμάτο με σφραγισμένο μέλι ή 

όταν ο γόνος δεν φτάνει έως επάνω στο πλαίσιο, εξαιτίας ελαττωματικότητας της κηρήθρας), 

για να την προσελκύσουμε επάνω, ανεβάζουμε στο πάνω πάτωμα 1,2 ή και 3 πλαίσια με 

γόνο, από το κάτω πάτωμα, ανάλογα με τη δύναμη της κυψέλης, συμπληρώνοντας τα κενά

του κάτω πατώματος με χτισμένες κηρήθρες. Εάν δεν έχουμε χτισμένες αλλά μόνο φύλλα 

τεχνητών κηρηθρών, δεν τα τοποθετούμε μεταξύ του γόνου στο κάτω πάτωμα, αλλά στα 

πλάγια, με την τελευταία χτισμένη κηρήθρα. Εφόσον η βασίλισσα εξακολουθεί να προτιμά

το κάτω πάτωμα και παραμελεί το επάνω εμείς εξακολουθούμε κάθε 15 περίπου μέρες να 

ανεβάζουμε γόνο επάνω και να κατεβάζουμε κενές κηρήθρες κάτω.

Εάν η βασίλισσα είναι νέα και γόνιμη, μπορεί να συμπληρώσει 12-15 πλαίσια με γόνο και

στα δύο πατώματα. Όσο όμως προχωρεί η εποχή, κουράζεται και λιγοστεύει το γόνο. Τότε οι

κηρήθρες του επάνω πατώματος γεμίζονται με μέλι, εφόσον εκκολάπτεται ο γόνος, η δε 

βασίλισσα περιορίζεται πάλι στο κάτω πάτωμα. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που η 

βασίλισσα δεν εννοεί να εγκαταλείψει το επάνω πάτωμα και παραμελεί το κάτω. Τότε υπάρχει 

κίνδυνος να περιέχουν οι κηρήθρες του επάνω πατώματος πολύ γόνο κατά την εποχή του 

τρύγου, πράγμα αρκετά δυσάρεστο.

Για να το αποφύγουμε αυτό, πρέπει να παρεμβάλουμε μεταξύ των δύο πατωμάτων ένα 

διάφραγμα βασίλισσας, αφού βεβαίως κατεβάσουμε τη βασίλισσα στο κάτω πάτωμα.

Αυτό πρέπει να γίνει 3 τουλάχιστον εβδομάδες πριν το τέλος της ανθοφορίας, για να 

προφθάσει να    εκκολαφθεί όλος ο γόνος του πάνω πατώματος πριν τον τρύγο.

Η δημιουργία λοιπόν άφθονου χώρου, με την προσθήκη ενός δεύτερου πατώματος, όπου είναι η φυσική του θέση.
 Με αυτόν τον τρόπο, ο εμβυοθάλαμος ανακουφίζεται σημαντικά και η βασίλισσα δεν 
στεναχωριέται με την επέκταση του γόνου της. Εάν η βασίλισσα είναι νέα και με

σφρίγος, γεμίζει με γόνο όλες τις κηρήθρες του κάτω πατώματος, από επάνω έως κάτω και 

από τη μια πλευρά έως την άλλη, προς μεγάλη χαρά του μελισσοκόμου, ο οποίος γνωρίζει ότι ο γόνος αυτός είναι η καλύτερη εγγύηση για την επιτυχία της αναμενόμενης σοδειάς.

επικοινωνία periskepsis@gmail.com

επισκεφθείτε την ομάδα μας στο facebook  

Μέθοδος Χαλκιά

   

Η μέθοδος αυτή λοιπόν, κατά τον εμπνευστή της, απαιτεί να διαθέτουμε μόνο11 μελίσσια ή και πολλαπλάσια αυτών φυσικά.

 Γύρω στα μέσα του Φλεβάρη, αρχίζουμε να τροφοδοτούμε και τα 11 αυτά μελίσσια μας με ένα κρασοπότηρο σιρόπι σε αναλογία 1/1 (ένα νερό, ένα ζάχαρη) κάθε δεύτερη μέρα. Για βορειότερες περιοχές, φυσικά, προσαρμόζουμε τους χειρισμούς μας ανάλογα.

 

 Την ενέργεια αυτή την συνεχίζουμε ανελλιπώς μέχρι το τέλος του Μάρτη και παράλληλα φροντίζουμε, με τους γνωστούς τρόπους, να τα έχουμε εξισώσει μέχρι τότε, έτσι ώστε τα μελίσσια μας να έχουν όλα τους από οκτώ πλαίσια πληθυσμό και ανάλογα πλαίσια με γόνο! 

 Τις πρώτες μέρες του Απρίλη, από τα έντεκα αυτά μελίσσια επιλέγουμε εκείνο που έχει την πιο νέα μάνα (σ.σ.: και την πιο δραστήρια φυσικά, κατά τη γνώμη μας), και αφού του αφαιρέσουμε το καπάκι, του βάζουμε πάνω έναν κενό όροφο, παρεμβάλλοντας ένα βασιλικό διάφραγμα, μεταξύ των δυο ορόφων. (σ.σ.:Το μελίσσι αυτό θα το ονομάζουμε «Πολυώροφο, για ευκολία μας.)

Αφαιρούμε από τα υπόλοιπα 10 μελίσσια μας από ένα πλαίσιο σφραγισμένου γόνου χωρίς τον πληθυσμό του (τα τινάζουμε προηγουμένως μέσα σε αυτά) και με αυτά τα 10 πλαίσια που θα συγκεντρώσουμε, γεμίζουμε το άδειο πάτωμα που έχουμε βάλει  πάνω στο Πολυώροφο. (σ.σ.:Τα 10 αυτά μελίσσια θα το ονομάζουμε «Δότες», για ευκολία μας.)

Είναι αυτονόητο πως αναπληρώνουμε το πλαίσιο με το γόνο που πήραμε από τα δέκα μελίσσια Δότες με ένα άκτιστο ή, ακόμα καλύτερα, με ένα κτισμένο πλαίσιο.

Κάθε βδομάδα επαναλαμβάνουμε την ίδια ακριβώς διαδικασία. Δηλαδή τοποθετούμε πάνω στο Πολυώροφο μελίσσι μας, ένα κενό πάτωμα και το γεμίζουμε με σφραγισμένο γόνο, χωρίς μέλισσες, που παίρνουμε από τα 10 μελίσσια Δότες, φροντίζοντας πάντα να αναπληρώνουμε το πλαίσιο με το γόνο που πήραμε από αυτά, με ένα άκτιστο ή, ακόμα καλύτερα, με ένα κτισμένο πλαίσιο.

Αυτό το συνεχίζουμε έως τις αρχές του Ιούνη, συνεχίζοντας παράλληλα ανελλιπώς και την τροφοδοσία των 10 μελισσιών Δοτών, ανάλογα πάντα και με την υπάρχουσα ανθοφορία. 

Στόχος μας είναι η έναρξη της ανθοφορίας του θυμαριού, να μας βρει με 10 διώροφο μελίσσια (μιλάμε για τα μελίσσια Δότες φυσικά που λόγω εποχής και τροφοδοσίας θα έχουν ζητήσει πάτωμα από τα μέσα του Απρίλη), και με ένα μελίσσι 11 ορόφων, (αναφερόμαστε στο Πολυώροφο, φυσικά) με τεράστιο πληθυσμό και απίστευτη δυναμικότητα! 

 

 

 

 

Σύμφωνα με τον εμπνευστή αυτής της μεθόδου, κάθε βδομάδα και προτού τοποθετήσουμε νέο πάτωμα πάνω στο Πολυώροφο μελίσσι, θα πρέπει να κάνουμε έλεγχο του αμέσως προηγούμενο πατώματος, για την τυχόν ύπαρξη βασιλικών κελιών, τα οποία φυσικά και καταστρέφουμε, γιατί ο κίνδυνος σμηνουργίας αυτού του υπερμελισσιού είναι μεγάλος.

 

 

 Εξ άλλου, ακριβώς για να ελαχιστοποιήσουμε αυτό το ανεπιθύμητο ενδεχόμενο, έχουμε επιλέξει την ποιο νέα και (σ.σ: δραστήρια, κατά τη γνώμη μας) μάνα που διαθέτουμε, με την ελπίδα πως οι φερομόνες της θα φτάσουν μέχρι τα πάνω πατώματα και θα αποτρέψουν αυτό το ενδεχόμενο.

 

Σύμφωνα με τον αείμνηστο Γιώργο Χαλκιά, σε μέτριες ανθοφορίες η απόδοση αυτής της μεθόδου είναι 400 κιλά μέλι! Διακόσια από το Πολυώροφο μελίσσι και  άλλα τόσα από τα υπόλοιπα 10 μελίσσια Δότες! Επί πλέον στο τέλος της ανθοφορίας του θυμαριού μένουμε με 11 δυνατά διώροφο μελίσσια!

  

Θα πρέπει να προσθέσουμε ακόμα πως, σύμφωνα πάντα με τον ίδιο, δεν υπάρχει ενδεχόμενο να παγώσει ο ώριμος γόνος που δίνουμε κάθε βδομάδα στο Πολυώροφο μελίσσι, γιατί ακριβώς ο γόνος αυτός, αφού είναι  ώριμος, δίνει άμεσα νέους πληθυσμούς που αποτρέπουν αυτό το ενδεχόμενο. 

  

Είναι αυτονόητο πως μια τέτοια πολυώροφη κυψέλη χρειάζεται ειδική στήριξη που μπορεί να γίνει είτε με τέσσερα καδρόνια, ένα από κάθε πλευρά, (σ.σ.: είτε με κάποια ελαφριά διαιρούμενη σκαλωσιά, στις μέρες μας), είτε με την «πάκτωση» του κάτω πατώματος της πολυώροφης κυψέλης και την χρησιμοποίηση συνδετήρων για τις από πάνω, όπως αναφέρουν κάποιοι που συνεχίζουν να εφαρμόζουν αυτή τη μέθοδο. 

  

Ακόμα θα χρειαστεί να δημιουργήσουμε εισόδους και στους πάνω ορόφους του Πολυώροφου μελισσιού μας (σ.σ.:τουλάχιστον μια ανά δεύτερο πάτωμα, κατά τη γνώμη μας).

  

Αυτή είναι φίλοι μας η μέθοδος Χαλκιά, που συγκαταλέγετε ανάμεσα στους φωτισμένους μελισσοκόμους των προηγούμενων γενεών και που προσπαθήσαμε να σας την παρουσιάσουμε όσο πιο απλά και κατανοητά γίνεται. 

 

Το αν, που και πότε θα την εφαρμόσετε, παραμένει μια αποκλειστικά δική σας ευθύνη και επιλογή! 

 

Σε όσους το τολμήσουν πάντως, ευχόμαστε καλή επιτυχία!

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

 

Πρόληψη και καταστολή σμηνουργίας

 1. Η σμηνουργία είναι απαραίτητη για την επιβίωση και τον πολλαπλασιασμό της διαιώνισης των μελισσιών. Όμως ο μελισσοκόμος πρέπει να τις αποφεύγει με κατάλληλους χειρισμούς και αν διαπιστώσει την εξέλιξή τους, να την ματαιώσει για τους εξής λόγους:

α) Μειώνουν το μελισσοκομικό κεφάλαιο κατά 30-70%.

Β) Τα αποθέματα του μελιού λιγοστεύουν, αφού οι μέλισσες που φεύγουν για τη σμηνουργία έχουν μαζί τους πάρει και μέλι για αποθήκευση στη νέα τους φωλιά.

Γ) Αν με τη σμηνουργία χαθεί η βασίλισσα και ορφανέψει το μελίσσι τότε δεν επιβιώνει και χάνεται σαν κοινωνία από το φυσικό περιβάλλον αφού δεν μπορούν να αποκτήσουν νέα βασίλισσα, οπότε επέρχεται περιβαλλοντική έλλειψη.

Δ) Απαιτεί χρόνο και κόπο που μετριέται σαν οικονομική ζημιά όταν αποτύχει η ματαίωση.

2. Η πρόληψη της σμηνουργίας είναι η καλύτερη λύση και αυτή επιτυγχάνεται με τους εξής τρόπους:

Α) Με την αύξηση του χώρου στην κυψέλη που μειώνει το συνωστισμό του μελισσιού (αδιαχώρητο).

Β) Τοποθετούνται χτισμένες κηρήθρες ή άχτιστες  όταν υπάρχει νεκταροέκκριση και γίνεται ανάπτυξη.

Γ) Γίνεται ανταλλαγή πλαισίων από τις μπλοκαρισμένες κηρήθρες σε καθυστερημένα για να βοηθήσουν και να ελαφρυνθούν τα δυνατά ώστε να μην σμηνουργήσουν.

Δ) Για να ξεκινήσει η σμηνουργία πρέπει ο γόνος να καλύπτει το 85-90% του συνολικού χώρου της γονοφωλιάς και επομένως με τοποθέτηση χτισμένων κηρήθρων μειώνεται σημαντικά ο κίνδυνος σμηνουργίας.

Ε) Σε περιπτώσεις όμως που ο πληθυσμός μελισσιών φθάσει τα 9-10 πλαίσια  και ο γόνος τα 6-7 τοποθετείται δεύτερο πάτωμα για να γίνει επέκταση αντί σμηνουργίας.

Στ) Αν το μελίσσι είναι αρκετά δυνατό, τότε στον κάτω όροφο αφήνεται η βασίλισσα, με ένα μόνο πλαίσιο νέου γόνου, συμπληρώνεται με κενές κηρήθρες και όλα τα υπόλοιπα πλαίσια με πληθυσμό μεταφέρονται σε ένα δεύτερο πάτωμα και μεταξύ των δυο ορόφων παρεμβάλλεται βασιλικό διάφραγμα. Και στον πάνω όροφο ανοίγεται δεύτερη είσοδος για έξοδο και είσοδο μελισσιών ώστε να μην μειωθούν οι αποδόσεις συλλογής μελιού.

Ζ) Αντικαταστάσεις γηρασμένων βασιλισσών, που αυξάνουν τις σμηνουργίες, γιατί εκκρίνουν λιγότερη φερομόνη από τις νέες και αυτό είναι αιτία σηνουργίας. Αυτή η αντικατάσταση γίνεται νωρίς την Άνοιξη, γιατί μειώνει σημαντικά τη σμηνουργία.

Η) Εδώ όμως να συμπληρώσουμε ότι σε κάθε περίπτωση επιβάλλεται αλλαγή των βασιλισσών στην αρχή του δεύτερου Φθινοπώρου της ζωής τους. Και γιατί αυτές οι νέες δεν σμηνουργούν. Κοντολογίς δεν πρέπει να κρατάμε βασίλισσες για τρίτη χρονιά.

Θ) Δεν χρησιμοποιούμε όμως γενετικό υλικό από  μελίσσια με τάση σμηνουργίας, που θα έχουν την ίδια τάση.

Ι) Όμως η τεχνητή σμηνουργία, δηλαδή το χώρισμα των μελισσιών πριν σμηνουργήσουν είναι καλή λύση και στη συνέχεια όταν περάσει η εποχή των σμηνουργιών τα ξαναενώνουμε για να γίνουν αποδοτικά. Αλλά αυτό χρειάζεται περισσότερες κυψέλες για να στεγαστούν τα μελίσσια. Όταν όμως καθυστερήσει η συνένωση των τεχνητών αφεσμών, τα μελίσσια γίνονται μη παραγωγικά. Και ένα άλλο μειονέκτημα είναι ότι μέχρι να εκτραφεί η νέα βασίλισσα, καθυστερείται η ανάπτυξη του μελισσιού.

Κ) Τελικά όλα αυτά είναι βραχυκυκλωμένα και μας οδηγούν στη λύση που είναι: Δημιουργία μελισσιών με δυο βασίλισσες. 

3. ΜΕΘΟΔΟΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΥ ΣΜΗΝΟΥΡΓΙΩΝ: ΜΕ ΔΥΟ ΒΑΣΙΛΙΣΣΕΣ, ως εξής:

Α) Το δυνατό μελίσσι χωρίζεται στα 2 με αερισμό ή εσωτερικό καπάκι. Η βασίλισσα και ο γόνος μεταφέρονται στον πάνω όροφο, αλλά σ’ αυτό έχει δημιουργηθεί δεύτερη είσοδος. Στον κάτω όροφο, που το μελίσσι είναι ορφανό αφήνεται ένα πλαίσιο γόνου με προνύμφες ηλικίας 1-2 ημερών.

Β) Τη δεύτερη μέρα εφόσον σχηματίσουν βασιλικά κελιά ο αερισμός αντικαθίσταται με διπλό βασιλικό διάφραγμα.

Γ)Δεν ενοχλείται το μελίσσι μέχρι να εκκολαφθεί βασίλισσα στον κάτω όροφο και να αρχίσει γέννα. Η είσοδος του πάνω ορόφου διατηρείται.

Δ) Μεταξύ των δυο βασιλισσών παρεμβάλλεται ρηχό πάτωμα.

Ε) Δυο εβδομάδες πριν από την κύρια ανθοφορία η παλιά βασίλισσα απομακρύνεται. 

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

Η μέθοδος Χ.Μπέκα για δημιουργία παραφυάδων

    

Κύριος σκοπός μας είναι η αποφυγή της σμηνουργίας των μελισσιών του μελισσοκομείου και για το λόγο αυτό, επινόησα μια μέθοδο την οποία εφαρμόζω με απόλυτη επιτυχία εδώ και χρόνια. 

Είναι μια πρωτοποριακή μέθοδος η οποία με έχει βοηθήσει και με έχει απαλλάξει από την κοπιαστική εργασία να εντοπίσω ποια μελίσσια πρόκειται να σμηνουργήσουν και να προβώ σε μέτρα καταστολής της σμηνουργίας (χάλασμα βασιλικών κελιών) καθώς και να δημιουργήσω νέα μελίσσια με καλές βασίλισσες. 

Την παραδίνω σε όλους τους μελισσοκόμους της επικράτειας και εύχομαι να την κάνουν πράξη.

 

Όταν το μελίσσι αναπτύσσεται την άνοιξη και ο πληθυσμός του αυξηθεί στο σημείο του να πατήσει το ένατο με δέκατο πλαίσιο και να έχει επτά με οκτώ πλαίσια γόνο, δε βάζουμε πάτωμα αλλά παίρνουμε μια νέα άδεια κυψέλη και την τοποθετούμε δίπλα στο μελίσσι που πρόκειται να εφαρμόσουμε την μέθοδο.

Αφαιρούμε από το μελίσσι τη μία πλευρά των πλαισίων στην κυψέλη, την ποιο δυνατή σε πληθυσμούς, παίρνοντας δύο η τρία πλαίσια γόνο ανάλογα μαζί με τον πληθυσμό του, φροντίζοντας να υπάρχει ένα πλαίσιο με σφραγισμένο γόνο και ένα πλαίσιο με γόνο νεαρής ηλικίας καθώς και ένα τελάρο με προμήθειες (μέλι) αφού πρώτα τινάξουμε όλα τα πλαίσια που αφαιρούμε μέσα στην κυψέλη για να μην πάρουμε την βασίλισσα.

Τοποθετούμε τα πλαίσια που έχουμε τινάξει και που δεν έχουν μέλισσες στην νέα άδεια κυψέλη που έχουμε δίπλα μας φροντίζοντας να προσθέσουμε ένα πλαίσιο κατά προτίμηση χτισμένο στην πλευρά του ξύλου της κυψέλης.

Έτσι στην άδεια από μέλισσες κυψέλη έχουμε συνολικά πέντε πλαίσια: 

Τρία πλαίσια γόνο (ανοιχτό και σφραγισμένο).

Ένα πλαίσιο με μέλι και ακόμη ένα πλαίσιο που τοποθετήσαμε.

Στην συνέχεια παίρνουμε την κυψέλη με τις μέλισσες που έχει τη βασίλισσα και τη μετακινούμε δέκα μέτρα αριστερά ή δεξιά ή πίσω από την αρχική της θέση, τοποθετούμε μετά αριστερά και δεξιά του γόνου νέα χτισμένα πλαίσια για να τα γεννήσει η βασίλισσα και ταΐζουμε το μελίσσι κατά προτίμηση με δύο κιλά ζαχαροζύμαρο επειδή χάνει τις συλλέκτριες του. Στην θέση ακριβώς που ήταν η αρχική κυψέλη τοποθετούμε την νέα κυψέλη των πέντε πλαισίων που είναι άδεια από μέλισσες με τους γόνους (πέντε πλαίσια) και πάνω στα πλαίσια βάζουμε ένα κιλό ζαχαροζύμαρο, καλό θα είναι η νέα κυψέλη που τοποθετήσαμε στην θέση της αρχικής να έχει ίδιο χρώμα με την αρχική της κυψέλης που μετακινήσαμε για να αποφύγουμε την παραπλάνηση.

Η νέα ορφανή από βασίλισσα κυψέλη παίρνει σε λίγες ώρες όλες τις συλλέκτριες από την αρχική που μετακινήσαμε και γεμίζουν από μέλισσες και τα πέντε πλαίσια που είχαμε τοποθετήσει . Οι μέλισσες αυτές είναι συλλέκτριες, αλλάζουν εργασία, γίνονται παραμάνες και περιποιούνται τον γόνο κάνοντας ωραία βασιλικά κελιά. Μετά δέκα ημέρες από την ενέργεια αυτή πηγαίνουμε στην ορφανή από βασίλισσα κυψέλη και χαλάμε τα βασιλικά κελιά αφήνοντας το καλύτερο, εάν όμως θέλουμε μπορούμε να φτιάξουμε δύο νέα μελίσσια καθώς το νέο μελίσσι είναι δυνατό, αφήνοντας άλλο ένα κελί και χωρίζοντας το νέο ορφανό μελίσσι στα δύο, με την προϋπόθεση να πάρουμε το ένα από τα δύο και να απομακρυνθούμε στα πέντε χιλιόμετρα.

Με τον τρόπο αυτό δύο νέες βασίλισσες γονιμοποιούνται και δημιουργούμε δύο νέα μελίσσια. Εάν θέλουμε να πάρουμε μέλια το φθινόπωρο από το πεύκο δε χωρίζουμε το νέο μελίσσι στα δύο. Το μελίσσι αυτό αναπτύσσεται γρήγορα και το φθινόπωρο έχει οκτώ με εννέα πλαίσια πληθυσμό.

Το αρχικό μελίσσι που μετακινήσαμε με την βασίλισσα μέσα σε δεκαπέντε (15-20) με είκοσι ημέρες έχει φτιάξει τους πληθυσμούς του και έχει γίνει δεκάρι, αν δεν έχει περάσει η εποχή της σμηνουργίας και η άνοιξη με τις ανθοφορίες είναι πολύ καλή και θέλουμε να αποφύγουμε τον κίνδυνο της σμηνουργίας κάνουμε πάλι τις ίδιες ενέργειες που κάναμε την πρώτη φορά αφαιρώντας αυτήν την φορά μόνο δύο πλαίσια γόνο και ένα με προμήθειες. Με τον τρόπο αυτό φτιάχνουμε πάλι ένα νέο μελίσσι και μόλις περάσει η περίοδος της σμηνουργίας τοποθετούμε πάτωμα στο αρχικό και πηγαίνουμε στις ανθοφορίες με την παλαιά βασίλισσα ή το ενώνουμε με το πρώτο μελίσσι που έχει γίνει έξι με επτά πλαίσια και πάμε στις ανθοφορίες με πολύ δυνατούς πληθυσμούς. 

Με την μέθοδο αυτή επιτυγχάνουμε τα εξής :

• Είναι πολύ γρήγορη μέθοδος και καθόλου κοπιαστική διότι δεν καθυστερούμε στην αναζήτηση βασίλισσας. 
• Γνωρίζουμε που είναι η βασίλισσα και που είναι το ορφανό μελίσσι επειδή δεν κόβουμε το μελίσσι στην μέση.
• Αποφεύγουμε τη σμηνουργία αποφορτίζοντας το αρχικό μελίσσι από πληθυσμούς και αποφεύγουμε την κοπιαστική εργασία του χαλάσματος κάθε εβδομάδα βασιλικών κελιών στα μελίσσια που πρόκειται να σμηνουργήσουν.
• Δημιουργούμε δύο ή τρία νέα μελίσσια.
• Έχουμε επιλογές να κρατήσουμε τα νέα μελίσσια η να τα ενώσουμε και να πάμε στις ανθοφορίες με πολύ δυνατά μελίσσια.
• Αποφεύγουμε την εύρεση νέας τοποθεσίας και τη μετακίνηση στα πέντε χιλιόμετρα στα νέα μελίσσια που δημιουργήσαμε.

Η μέθοδος που περιγράφω είναι δοκιμασμένη και έχει μόνο πλεονεκτήματα, ως μοναδικό περιοριστικό παράγοντα αναφέρω το ότι δεν πρέπει να εφαρμόζεται όταν δεν έχει καλό καιρό δηλαδή κρύο, βροχές και δυνατούς ανέμους για να μπορούν να πετούν οι συλλέκτριες.

Στην Μακεδονική μέλισσα η μέθοδος αυτή πρέπει να εφαρμόζεται όταν οι πληθυσμοί είναι στα επτά πλαίσια για την αποφυγή της σμηνουργίας.

Γνωρίζοντας το μόχθο του Έλληνα Μελισσοκόμου μιας και προέρχομαι από αγροτική οικογένεια αποφάσισα να κοινοποιήσω την μέθοδο αυτή στους μελισσοκόμους της επικράτειας για να τους απαλλάξω : 

1)από την κοπιαστική εργασία και 2) να έχουν την δυνατότητα της επιλογής : ή να ενώσουν τα νέα μελίσσια με το αρχικό και να πάνε στις ανθοφορίες με πολύ δυνατά μελίσσια ή να φτιάξουν νέα μελίσσια με καλές βασίλισσες.

Πηγή 

Χ.Μπέκας Γεωπόνος

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com