Απαραίτητοι χειρισμοί για υγιή μελίσσια το Καλοκαίρι

 

Παρά τις μικρές αναστατώσεις του καιρού και τις σποραδικές βροχές σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, το καλοκαίρι έχει έρθει πια. Μαζί με αυτό, έχει ανέβει η θερμοκρασία και αναμένεται από εδώ και μπρος να ανέβει περισσότερο. Οι ανθοφορίες είναι ακόμη πλούσιες ση χώρα μας και οι μέλισσες δουλεύουν φέρνοντας γύρη και νέκταρ στις κυψέλες. Και θα κρατήσουν ακόμη λίγο μέχρι και τα τέλη του μήνα που διανύουμε. Ύστερα σιγά–σιγά θα μπούμε στην ξηρασία του καλοκαιριού, με τον λίβα να καίει ότι όμορφο δημιούργησε η Άνοιξη. Αυτή είναι η εποχή όμως που χρειάζεται προσοχή από εμάς και κάποιες κινήσεις απαραίτητες για να μην χάσουμε πληθυσμούς και για να διατηρήσουμε σωστές συνθήκες στο μελισσοκομείο μας. Δεν είναι φυσικά τίποτα σπουδαίοι και δύσκολοι χειρισμοί, είναι παρόλα αυτά απαραίτητοι και ζωτικής σημασίας για τις μέλισσες. Ας δούμε λοιπόν ένα-ένα ότι χρειάζεται από εδώ και στο εξής για την εποχή που διανύουμε:

Φρέσκο νερό και ποτίστρες

Αν δεν το έχουμε κάνει μέχρι τώρα στο μελισσοκομείο μας, φροντίζουμε να τροφοδοτήσουμε τις μέλισσές μας με αρκετό και καθαρό νερό. Όσο οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν, ο αριθμός των μελισσών που ασχολείται με την εύρεση και μεταφορά νερού αυξάνεται κι αυτός, αφού αυξάνονται οι απαιτήσεις σε νερό μέσα στην κυψέλη. Αυτό σημαίνει πως όλο και περισσότερες μέλισσες θα πάψουν να εργάζονται ως συλλέκτριες, αφού θα αναγκάζονται να ψάχνουν νερό ίσως και 1 χιλιόμετρο μακριά από την κυψέλη τους. Εμείς φροντίζουμε λοιπόν να φτιάξουμε μια από τις πολλές εύκολες κατασκευές για ποτίστρα ή να αγοράσουμε κάποια έτοιμη. Φυσικά αν οι μέλισσες ψάχνοντας για νερό από πριν, ενοχλούν γείτονες και στάνες (πισίνες, ποτίστρες ζώων, αυλές) θα εξακολουθήσουν να το κάνουν αυτό, αγνοώντας την ποτίστρα μας, γιατί αυτό έχουν μάθει να κάνουν μέχρι τώρα. Για να διαγραφεί η μνήμη τους πρέπει να μεταφερθούν τουλάχιστον 3 ημέρες σε άλλο σημείο και με τον ερχομό τους στο μελισσοκομείο να βρουν εκεί από την αρχή τη θέση για το νερό που εμείς έχουμε επιλέξει. Επίσης προσοχή στην κατασκευή της ποτίστρας. Το νερό πρέπει να ρέει και να ανανεώνεται (όσο γίνεται) και να μην παραμένει στάσιμο για μέρες, επειδή αυτό ευνοεί τη δημιουργία και διασπορά ασθενειών.

Μόνωση κυψέλης

Με μία-δύο κινήσεις πρέπει ο μελισσοκόμος να πετύχει την καλύτερη μόνωση της κυψέλης, με σκοπό αυτή την εποχή την χαμηλότερη θερμοκρασία, ώστε να μην απασχολούνται περισσότερες μέλισσες με τον αερισμό της γονοφωλιάς, αλλά και να γίνονται πιο βιώσιμες οι συνθήκες της αποικίας. Ένας τρόπος είναι να βάψουμε το επάνω μέρος των καπακιών με λευκό χρώμα που να αντέχει σε εξωτερικές συνθήκες και ακόμη καλύτερα να τοποθετήσουμε από πάνω ένα κομμάτι φελιζόλ που δημιουργεί ακόμη καλύτερη θερμομόνωση και σκιά. Δική μας πρόταση είναι το κηρόπανο πάνω από τα πλαίσια να μη βγαίνει ποτέ από την κυψέλη γιατί ακόμη και τώρα χρησιμεύει ως μονωτικό υλικό και ρυθμιστή της θερμοκρασίας. Αν στο μελισσοκομείο σας υπάρχουν δέντρα, μπορείτε να μετακινήσετε τις κυψέλες σας (30 εκατοστά κάθε μέρα) μέχρι να βρίσκονται σε σκιά που δημιουργεί κάποιο δέντρο τουλάχιστον τις ώρες από 12μμ-3μμ.

Τροφοδότηση με σιρόπι

Προσοχή από εδώ και πέρα τις ώρες που τροφοδοτείτε τα μελίσσια με σιρόπι, αλλά και τον τρόπο που το κάνετε. Όσο περνάει ο καιρός και οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν, επειδή ο ήλιος καίει τα πάντα στη φύση, μειώνονται δραματικά οι ανθοφορίες. Αποτέλεσμα είναι κάθε μορφή νέκταρος να προκαλεί πολύ έντονα τις μέλισσες που τη διεκδικούν με τρόπο άγριο και ενστικτώδη. Ξεκινούν δηλαδή τη λεηλασία. Οι μεγαλύτερες σε πληθυσμό αποικίες επιτίθενται σε μικρότερες με ολέθριο αποτέλεσμα. Σκοτώνουν με λίγα λόγια και αφανίζουν τον πληθυσμό μιας παραφυάδας για να κλέψουν το σιρόπι ή τις προμήθειες που έχει. Πώς το αντιμετωπίζουμε; Το ιδανικό είναι να μην έχουμε στο ίδιο μελισσοκομείο κυψέλες διαφορετικής δυναμικότητας, ώστε να επιχειρείται δύσκολα λεηλασία. Αυτό όμως δεν είναι εύκολο τις περισσότερες φορές, οπότε πρέπει να προσέξουμε τον τρόπο τροφοδότησης τους. Δίνουμε σιρόπι προσέχοντας να μη στάζει τριγύρω και προκαλούμε έτσι με τις οσμές του. Δεν τροφοδοτούμε ποτέ σε ώρες που υπάρχει μεγάλη κινητικότητα συλλεκτριών, γιατί εκείνες θα δώσουν το σήμα για επίθεση σε κάποια κυψέλη. Η καλύτερη ώρα τροφοδότησης το καλοκαίρι, είναι το σούρουπο ή πολύ πρωί. Προσέξτε επίσης το είδος του τροφοδότη που έχετε. Οι χειρότεροι τροφοδότες για λεηλασία είναι οι τροφοδότες εισόδου. Προτιμήστε μπουκάλι εσωτερικά με μία ή δύο τρύπες που βγάζει το σιρόπι σταθερά αλλά σε μικρές ποσότητες.

Επιθεωρήσεις στο μελισσοκομείο

Όσο φεύγει η Άνοιξη και η εποχή της σμηνουργίας μαζί, τόσο ελαττώνεται η ανάγκη των συχνών επιθεωρήσεων στις κυψέλες μας. Περισσότερο κακό θα κάνουμε αν ανοίξουμε μια κυψέλη σε ημέρα καύσωνα και επιθεωρώντας αφήσουμε το καπάκι ανοιχτό όσο χρειάζεται. Έχουμε χαλάσει όλη την καλή δουλειά που έχουν κάνει οι μέλισσες για να ρυθμίσουν τη θερμοκρασία τους και πρέπει πάλι να αρχίσουν από την αρχή, με ότι αυτό συνεπάγεται για τον καταμερισμό των εργασιών τους αλλά και τις συνθήκες επιβίωσής τους μέσα στην κυψέλη. Αποφεύγουμε λοιπόν τις άσκοπες επιθεωρήσεις και όταν αυτές πρέπει να γίνονται, οι καλύτερες ώρες είναι πολύ νωρίς το πρωί, ή αργά το απόγευμα, όταν η θερμοκρασία δεν είναι πολύ υψηλή.   

Προσοχή στις  μετακινήσεις

Δώστε ιδιαίτερη προσοχή όσοι μέσα στο καλοκαίρι μετακινείτε κυψέλες κυνηγώντας κάποια ανθοφορία. Φροντίστε ώστε οι μέλισσες να αερίζονται επαρκώς μέσα στις κυψέλες, ειδικά σε μεγάλα ταξίδια. Ελέγξτε ότι οι θυρίδες αερισμού στα καπάκια είναι ανοιχτές. Φροντίστε οι κυψέλες να είναι τοποθετημένες στο αυτοκίνητο έτσι, ώστε ο αέρας να κυκλοφορεί και να μπαίνει στις κυψέλες από τις θυρίδες κατά τη διάρκεια του ταξιδιού. Αν έχετε αεριζόμενους πάτους ακόμη καλύτερα, γιατί τότε δεν κινδυνεύουν οι μέλισσες από ασφυξία. Αποφύγετε να έχετε μέσα στις κυψέλες πλαίσια γεμάτα μέλι, ατρύγητα, γιατί υπάρχει κίνδυνος να τρέξουν πνίγοντας τις μέλισσες.  

Αυτοί είναι εμπειρικά οι καλύτεροι χειρισμοί για τη μέλισσα τώρα το καλοκαίρι, όμως μην ξεχνάτε πως πρώτα εσείς αυτή την εποχή, χρειάζεστε προσοχή τις ώρες που βρίσκεται κάτω από τον ήλιο που καίει. Φροντίστε όσοι δεν φοράτε μελισσοκομικές μάσκες να έχετε πάντα ένα καπέλο για τον ήλιο και πάντοτε μαζί σας ένα μπουκάλι δροσερό νερό να σας περιμένει στο τέλος κάθε επιθεώρησης. Και αφού καταφέρουμε να ξεκολλήσουμε για λίγο από τα μελίσσια (όλοι μας), υπάρχουν και οι παραλίες για βουτιές και χαλάρωση.

πηγη:Σπάνια μέλισσα

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

Η λεηλασία πότε συμβαίνει και πως αντιμετωπίζεται

Κατά τη διάρκεια ξηρασίας (έλλειψη μελιτοφορίας), οι μέλισσες μπορεί να συλλέξουν άλλες γλυκές ουσίες, όπως σιρόπι, πεταμένους χυμούς ή αναψυκτικά. Κανένα όμως από τα παραπάνω, δεν είναι τόσο ελκυστικό όσο το μέλι και η καλύτερη πηγή μελιού κατά τη διάρκεια ξηρασίας είναι ένα άλλο μελίσσι. Οι μέλισσες δε διστάζουν να εισβάλουν σε αδύνατα μελίσσια και να κλέψουν το μέλι τους, σκοτώνοντας συγχρόνως πολλές μέλισσες.

Για κάθε μέλισσα το μέλι σε μία άλλη κυψέλη είναι πηγή τροφής. Η ανιχνεύτρια μέλισσα που μυρίζεται το μέλι προσπαθεί να μπει μέσα στην κυψέλη. Αν στη μάχη που θα δώσει με μια φρουρό μέλισσα επιζήσει, τότε μπαίνει μέσα, γεμίζει τον πρόλοβό της, με μέλι και, όταν επιστρέψει στην κυψέλη της ειδοποιεί τις άλλες μέλισσες ότι βρήκε πηγή τροφής. Ένα αδύνατο μελίσσι δεν έχει πολλές φρουρούς μέλισσες, για να προστατεύσει την κυψέλη τους από τις λεηλάτριες μέλισσες δυνατού μελισσιού. Οι λεηλάτριες μέλισσες συνηθίζουν και μπορεί να λεηλατούν το αδύνατο μελίσσι συνεχώς επί μερικές ημέρες. Με τη συνεχή αυτή επίθεση το λεηλατούμενο μελίσσι είναι καταδικασμένο να πεθάνει, αν δεν επέμβει έγκαιρα ο μελισσοκόμος. Η χαρακτηριστική συμπεριφορά των λεηλατριών μελισσών είναι ότι προσπαθούν να μπουν στην ξένη κυψέλη από κάθε σχισμή ή άνοιγμά της. Η λεηλασία εξαπλώνεται γρήγορα και σε άλλα μελίσσια του μελισσοκομείου και έτσι γενικεύεται το κακό.

Για να αποφύγουμε τη λεηλασία θα πρέπει να έχουμε υπόψη τα παρακάτω:

1. Να διατηρούμε ισοδύναμα σε πληθυσμό μελίσσια και το κάθε ένα να έχει βασίλισσα.

2. Όταν επιθεωρούμε τα μελίσσια σε περίοδο ξηρασίας, να είμαστε προσεκτικοί αλλά σύντομοι. Να μην αφήνουμε εκτεθειμένες κηρήθρες με μέλι, αλλά να τις διατηρούμε σε πάτωμα καλά κλεισμένες.

3. Αν πρέπει να τροφοδοτήσουμε, τότε η τροφοδότηση πρέπει να γίνει πολύ αργά το απόγευμα, για να προλάβει να νυχτώσει, σε περίπτωση που αρχίσει κάποια λεηλασία.

1. Να μειώνουμε την είσοδο της κυψέλης με σίτα, η οποία δεν εμποδίζει τον αερισμό της.

Αν ξεσπάσει λεηλασία στο μελισσοκομείο, είναι δύσκολη η καταστολή της και πρέπει να κάνουμε τις παρακάτω ενέργειες:

1. Σκεπάζουμε όλα τα εκτεθειμένα μέλια και καθαρίζουμε καλά τα σημεία που έσταξε μέλι.

2. Κλείνουμε με κολλητική ταινία τυχόν τρύπες και ρωγμές των κυψελών.

3. Μειώνουμε πολύ την είσοδο των κυψελών με χόρτα ή με τις πόρτες τους.

4. Αν η λεηλασία επαναληφθεί την επόμενη μέρα, τότε καλό είναι να μεταφέρουμε τα αδύνατα μελίσσια σε άλλη περιοχή.

Η σοβαρότερη ίσως επίπτωση της λεηλασίας είναι η μετάδοση ασθενειών. Επειδή τα άρρωστα μελίσσια είναι πιο αδύνατα, λεηλατούνται και ευκολότερα.

Πασχάλης Χαριζάνης

Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

επισκεφθείτε την ομάδα μας στο facebook

Διεγερτική τροφοδοσία πότε και πως γίνεται

      Πότε εφαρμόζεται :

• για τη διατήρηση του πληθυσμού των μελισσιών σε υψηλά επίπεδα. Εφαρμόζεται όταν διαπιστωθεί ότι έχει σταματήσει η νεκταροέκκριση, γεγονός που οδηγεί στη μείωση της ωοτοκίας της βασίλισσας και στον περιορισμού του γόνου του μελισσιού.
• για την αύξηση του πληθυσμού των μελισσιών, με σκοπό την εκμετάλλευση μιας κύριας ανθοφορίας. Εφαρμόζεται 40 περίπου ημέρες πριν από τη ανθοφορία.
• για την ανανέωση του πληθυσμού των εργατριών μελισσών το φθινόπωρο, εποχή που φυσιολογικά μειώνεται η ωοτοκία της βασίλισσας. Εφαρμόζεται μετά τον τελευταίο τρύγο.
• συνοδευτικά, όταν γίνονται διάφορες επεμβάσεις στα μελίσσια, π.χ. βασιλοτροφία.

Πώς εφαρμόζεται:

Τα μελίσσια τροφοδοτούνται καθημερινά με 1/4 μέχρι 1/8 του λίτρου σιρόπι (1:1) για 15 περίπου συνεχείς ημέρες. Μεγαλύτερη ποσότητα σιροπιού ελάχιστα προσφέρει στη δημιουργία του ερεθίσματος για εκτροφή του γόνου, σε μερικές μάλιστα περιπτώσεις, συμβάλλει αρνητικά, καθώς οι μέλισσες αποθηκεύουν την τροφή, ‘μπλοκάροντας’ τον διαθέσιμο χώρο για την ωοτοκία της βασίλισσας.

Ο πιο κατάλληλος τρόπος για να δοθεί το σιρόπι στο μελίσσι και να καταναλωθεί αμέσως, είναι η πλαστική σακούλα. Η σακούλα τοποθετείται επάνω στους κηρηθροφορείς, αφού ανοιχθούν σ’ αυτή μερικές τρύπες με καρφίτσα, ώστε οι μέλισσες να παίρνουν σιγά-σιγά την τροφή.

Το σιρόπι μπορεί να αντικατασταθεί με ζαχαροζύμαρο, όχι όμως με την ίδια επιτυχία.

Απαραίτητες προϋποθέσεις για τη επιτυχία της διεγερτικής τροφοδοσίας είναι:

• Η παρουσία γύρης ή υποκαταστάτου γύρης. Χωρίς τη γύρη η βασίλισσα ωοτοκεί, αλλά οι μέλισσες δεν εκτρέφουν τον γόνο
• Η παρουσία καλοχτισμένων κηρηθρών με άδεια και καθαρά κελιά κοντά στη γονοφωλιά.
• Μικρής ηλικίας και καλής ποιότητας βασίλισσα.
• Δυνατά μελίσσια. Μολονότι τα μικρά μελίσσια συγκριτικά με τα μεγάλα εκτρέφουν γόνο για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, εντούτοις τα πρώτα έχουν περιορισμένες δυνατότητες. Όσο ευνοϊκοί και αν είναι οι παράγοντες της διεγερτικής τροφοδοσίας, τα μικρά μελίσσια δεν καταφέρνουν να δημιουργήσουν μεγάλους πληθυσμούς. Γι' αυτό είναι προτιμότερο πρώτα να συνενώνονται μ' άλλα και μετά να τροφοδοτούνται διεγερτικά.

Πρόσφατες πληροφορίες σχετικά με τη διεγερτική τροφοδότηση :

• η ωοτοκία της βασίλισσας δεν διεγείρεται όταν το μελίσσι τροφοδοτείται με 2-3 κιλά σιρόπι την ημέρα
• το πυκνό σιρόπι (65%) διεγείρει περισσότερο την ωοτοκία της βασίλισσας, σε σύγκριση με το αραιό σιρόπι (30%)
• η εντατική εκτροφή γόνου μειώνει τη διάρκεια ζωής των εργατριών μελισσών, με αποτέλεσμα να τις καθιστά λιγότερο παραγωγικές
• η χρονική διάρκεια εφαρμογής της διεγερτικής τροφοδότησης δεν είναι ευθέως ανάλογη με τον αριθμό των μελισσών που θα ολοκληρώσουν της εξέλιξή τους, στ συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Κι αυτό γιατί κάθε συγκεκριμένο μελίσσι μπορεί να εκθρέψει συγκεκριμένο αριθμό προνυμφών, αριθμός ο οποίος δεν μπορεί να ξεπεραστεί.

Πλεονεκτήματα :

Η σωστή εφαρμογή της διεγερτικής τροφοδοσίας εξασφαλίζει στα μελίσσια περισσότερο γόνο και μεγαλύτερους πληθυσμούς.

Μειονεκτήματα :

Είναι κοπιαστική εργασία, ιδιαίτερα όταν εφαρμόζεται σε μεγάλο αριθμό μελισσιών.

Προφυλάξεις :

• Η διεγερτική τροφοδοσία δεν πρέπει να γίνεται με ακατάλληλο καιρό, γιατί οι μέλισσες δραστηριοποιούνται, πετούν για να συλλέξουν τροφές και χάνονται.
• Όταν οι θερμοκρασίες που επικρατούν είναι χαμηλές η διεγερτική τροφοδοσία πρέπει να αποφεύγεται, γιατί έτσι επεκτείνεται ο γόνος και οι μέλισσες αδυνατούν να διατηρήσουν την απαραίτητη για την επιβίωση του θερμοκρασία στη γονοφωλιά (34°-35°C ).

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

επισκεφθείτε την ομάδα μας στο facebook

Τροφοδότηση με γύρη

Η εξασφάλιση γύρης για τις μέλισσες είναι βασική προϋπόθεση επιτυχίας στη μελισσοκομία.

Η γύρη είναι απαραίτητη για τις μέλισσες:
a) ως πηγή θρεπτικών ουσιών (πρωτεϊνών, βιταμινών, ιχνοστοιχείων κ.ά.) και
b) ως πηγή ερεθισμάτων για τις διάφορες δραστηριότητες τους, όπως η εκτροφή
γόνου, η έκκριση βασιλικού πολτού, η συλλογή γύρης, το κτίσιμο κηρηθρών
Όταν ένα μελίσσι στερείται γύρης, η ωοτοκία περιορίζεται, όχι γιατί δεν ωοτοκεί η βασίλισσα, όπως έχει ήδη αναφερθεί, αλλά γιατί οι παραμάνες μέλισσες δεν είναι διατεθειμένες να εκθρέψουν αυτόν τον γόνο. Έτσι ή πετάνε τις προνύμφες από τα κελιά και παρατηρείται κανιβαλισμός, οι μέλισσες τρώνε τις προνύμφες, για να διατηρήσουν το επίπεδο των πρωτεϊνών στο σώμα τους υψηλό.
Η φυσική γύρη είναι η καλύτερη τροφή για τις μέλισσες, μπορεί όμως να αντικατασταθεί με άλλες πρωτεϊνικές τροφές γνωστές ως υποκατάστατα ή συμπληρώματα γύρης.
Προφυλάξεις - Μειονεκτήματα :

• το κόστος της γύρης είναι υψηλό.
• η γύρη εμπορίου πιθανό να περιέχει σπόρια του μύκητα Ascosphaera apis του μύκητα που είναι υπεύθυνος για την Ασκοσφαίρωση, τα οποία θα διασπείρουν την ασθένεια στο μελισσοκομείο.
• πρέπει να χρησιμοποιείται γύρη που μαζεύτηκε από υγιή μελίσσια και όχι γύρη που έχει αγοραστεί από την αγορά.

Πότε εφαρμόζεται :a) Όταν είναι περίοδος εκτροφής γόνου και δεν υπάρχει αποθηκευμένη στο μελίσσι και ούτε διαθέσιμη στην φύση γύρη.
b) Το φθινόπωρο όταν το μελίσσι προετοιμάζεται για διαχείμανση και έχει ανάγκη αποθεμάτων γύρης που θα το βοηθήσουν να αναπτυχθεί την άνοιξη. Πώς εφαρμόζεται :

• Γύρη σε κηρήθρες. Η γύρη συλλέγεται από τις μέλισσες διωρόφων μελισσιών την άνοιξη όταν υπάρχει αφθονία ανθοφοριών.

Υπάρχουν δύο μέθοδοι με τις οποίες αυξάνεται η συλλογή και η αποθήκευση της γύρης σε πλαίσια από τις μέλισσες:
a) η βασίλισσα μεταφέρεται στο δεύτερο όροφο και μεταξύ των δύο ορόφων τοποθετείται βασιλικό διάφραγμα. Στην περίπτωση αυτή οι μέλισσες αποθηκεύουν στα πλαίσια του κάτω ορόφου αποκλειστικά γύρη
b) η βασίλισσα περιορίζεται με βασιλικό διάφραγμα στον κάτω όροφο. Η είσοδος της κυψέλης κλείνεται και δημιουργείται μια καινούργια στο δεύτερο πάτωμα, στο οποίο οι μέλισσες θα αποθηκεύσουν τη γύρη
Γύρη που βρίσκεται αποθηκευμένη σε κηρήθρες μακριά από το γόνο δεν χρησιμοποιείται από τις μέλισσες . Έτσι τα πλαίσια γύρης τα οποία προκύπτουν με τους παραπάνω τρόπους μπορούν να διατηρηθούν προσωρινά στις τελευταίες θέσεις της κυψέλης, μακριά από τη γονοφωλιά. Βέβαια ο καλύτερος τρόπος για να συντηρηθούν επί μακρόν αυτά τα πλαίσια είναι στην κοινή ψύξη (5°C ).

• Ξηρή γύρη σε εξωτερικούς τροφοδότες.

Ξηρή γύρη τοποθετείται σε ειδικούς τροφοδότες έξω από την κυψέλη (εικ.). Η γύρη αυτή πρέπει να είναι στεγνή και αλεσμένη.

• Γύρη στο σιρόπι.

Η γύρη μπορεί να δοθεί και με σιρόπι. Για το σκοπό αυτό 10-20 γραμ. γύρης αναμιγνύονται με 1 λίτρο σιροπιού, και δίνονται στ μελίσσι με τους συνηθισμένους τροφοδότες, σε μικρές όμως ποσότητες. Το μελίσσι πρέπει να παίρνει το μίγμα σε σύντομο χρονικό διάστημα, γατί η γύρη ζυμώνεται και ξινίζει σε 1-2 ημέρες.

• Γυρεόπιττα.

Στην περίπτωση που η γύρη αναμιγνύεται με ζάχαρη ή με μέλι, σχηματίζεται είδος ‘πίττας’, το οποίο τοποθετεί επάνω στους κηρηθροφορείς, σε επαφή με τη γονοφωλιά. Υπάρχουν δύο τρόποι παρασκευής γυρεόπιττας :
1ος τρόπος6 κιλά γύρης αναμιγνύονται σε 1,3 λίτρα χλιαρού νερού (περίπου 40° C) για 15-30 λεπτά με 6 κιλά ζάχαρη . Η γυρεόπιττα που σχηματίζεται με τον τρόπο αυτό δε ξηραίνεται και δε μουχλιάζει, έστω και αν παραμείνει για κάποιο χρονικό διάστημα.
Η προσθήκη στο μίγμα 50-100 γραμ. κυτταρίνης κάνει περισσότερο συμπαγή τη γυρεόπιττα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί άφοβα, καθώς αποτελεί ένα από τα συστατικά της γύρης, αλλά δεν βελτιώνει τη θρεπτική της αξία.
2ος τρόπος
6 κιλά γύρης και 6 κιλά ζάχαρης αναμιγνύονται σε 0,5 λιτρα νερού για 30-60 λεπτά. Σε κάθε μελίσσι δίνονται 300 γραμ. γυρεόπιττας δύο φορές την εβδομάδα.

• Υποκατάστατο γύρης.

Πότε εφαρμόζεται :
Όταν είναι περίοδος εκτροφής γόνου και δεν υπάρχει στη φύση γύρη.
Προετοιμασία υποκατάστατου :
Απαραίτητα συστατικά για το υποκατάστατο είναι το σογιάλευρο, η γύρη η ζάχαρη και το νερό. Υποβοηθητικά συστατικά μπορεί να είναι το αποβουτυρωμένο γάλα, η ξηρή μαγιά μπύρας, η κυτταρίνη, το μέλι κ.α.
Η γύρη είναι απαραίτητο στοιχείο του υποκατάστατου, καθώς αυτή θα δημιουργήσει το ερέθισμα στις παραμάνες μέλισσες να εκθρέψουν τον γόνο. Για το σκοπό αυτό θα πρέπει να περιέχεται στο υποκατάστατο σε ποσοστό τουλάχιστον 8-15 %.
Η ζάχαρη θα καταστήσει το υποκατάστατο ελκυστικό στις μέλισσες, αυξάνοντας την κατανάλωσή του. Έτσι όσο περισσότερη ζάχαρη περιέχει ένα υποκατάστατο, τόσο πιο γρήγορα θα καταναλωθεί από τις μέλισσες.
Το σογιάλευρο θα συμπληρώσει το υποκατάστατο σε πρωτείνες, με την προϋπόθεση ότι δεν θα περιέχει λίπος σε ποσοστό μεγαλύτερο του 7%.
Όταν η ποσότητα της πρωτείνης στο υποκατάστατο είναι μικρή (<10%), η
ωοτοκία της βασίλισσας και η εκτροφή του γόνου διαρκεί περιορισμένο χρόνο. Αντίθετα όταν το ποσοστό της πρωτείνης είναι υψηλό (>50%), γίνεται τοξική για τις μέλισσες, καθώς συγκεντρώνεται στο απευθυσμένο προκαλώντας δυσεντερία.
Η άριστη περιεκτικότητα πρωτείνης του υποκατάστατου έχει υπολογιστεί στο 23% . Επειδή όμως τα σογιάλευρα που διατίθενται στ εμπόριο έχουν διάφορες περιεκτικότητες σε πρωτείνη, χρησιμοποιείται ο παρακάτω τύπος για να υπολογιστεί η ποσότητα του σογιάλευρου, που θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί στο  υποκατάστατο : Χ = Π x B
                                                                            Τ
όπου

• Χ, η ποσότητα σε γραμμ. του σογιάλευρου, που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να φτάσει η περιεκτικότητα του υποκατάστατου σε πρωτείνη στ 23%
• Π, η επιθυμητή περιεκτικότητα σε πρωτείνη, 23%
• Β, η συνολική ποσότητα, σε γραμ. του υποκατάστατου 
• Τ, η % περιεκτικότητα σε πρωτείνη του σογιάλευρου που χρησιμοποιείται

Παράδειγμα : έστω ότι χρειαζόμαστε 10 κιλά υποκατάστατο με περιεκτικότητα
σε πρωτείνη 23%, ενώ έχουμε στη διάθεσή μας σογιάλευρο με
περιεκτικότητα σε πρωτείνη 40%.
Χ = (23) x 10.000 γραμ. = 5.750 γραμ. σογιάλευρου
(40)
Θα πρέπει λοιπόν να αναμείξουμε 5.750 γραμ. σογιάλευρο,
1000γραμ. γύρης (10% επί του συνολικού βάρους) και
                        3.250 γραμ. ζάχαρης (το υπόλοιπο)
Παρασκευή του υποκατάστατου :
Η παρασκευή του υποκατάστατου γίνεται πάνω σε χαμηλή φωτιά. Στη αρχή προσθέτουμε λίγο νερό, ποσότητα ικανή να διαλύσει τη γύρη, την οποία προσθέτουμε στο νερό, μόλις αυτό ζεσταθεί, ανακατώνοντας συνεχώς. Όταν η γύρη διαλυθεί προσθέτουμε τη ζάχαρη, χωρίς να σταματούμε να ανακατώνουμε. Τελευταίο προσθέτουμε το σογιάλευρο, το οποίο αφού ανακατευτεί καλά, απομακρύνουμε το μίγμα από τη φωτιά. Το αφήνουμε να κρυώσει και το τοποθετούμε σε πλαστικές σακκούλες ανά 150-250 γραμ. .
Προφυλάξεις :
Καμιά τροφή δεν μπορεί να υποκαταστήσει πλήρως τη γύρη στη διατροφή των μελισσών. Η χρησιμοποίηση του υποκατάστατου είναι συμβατικό μέτρο, που βοηθά το μελισσοκόμο να αντιμετωπίσει προσωρινά την απουσία της.

• εάν το υποκατάστατο δίνεται στα μελίσσια σε εποχή που φυσιολογικά έχει σταματήσει η ωοτοκία της βασίλισσας, θα προκαλέσει διέγερση στις μέλισσες, ώστε αυτές να συνεχίσουν να εκτρέφουν γόνο και να συλλέγουν τροφές. Εάν δεν υπάρχουν στην φύση διαθέσιμες τροφές, οι μέλισσες γίνονται αρχικά λεηλάτριες και αργότερα παύουν να αντιδρούν στους διάφορους ερεθισμούς του μελισσιού. Οι μέλισσες πετούν σε άσχημο καιρό και χάνονται. Γι’ αυτό και το υποκατάστατο γύρης δεν πρέπει να δίνεται για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των 2 εβδομάδων.
• Η τροφή πρέπει να τοποθετείται πάνω στους κηρηθροφορείς σε επαφή με τη γονοφωλιά, γιατί όταν βρίσκεται μακριά από τον γόνο, οι μέλισσες δεν τη χρησιμοποιούν.
• Ένα μελίσσι για να χρησιμοποιήσει το υποκατάστατο γύρης, πρέπει να έχει ήδη στη διάθεσή του λίγη γύρη, χωρίς την οποία δεν ξεκινά η εκτροφή του γόνου. Έτσι μπορεί η βασίλισσα να ωοτοκεί, αλλά οι μέλισσες να μην εκτρέφουν τις εκκολαπτόμενες προνύμφες
• Μελίσσια ορφανά ή μελίσσια που στερούνται γόνου δεν παίρνουν πρόθυμα το υποκατάστατο. Στα μελίσσια αυτά πρώτα τοποθετείται ένα ή περισσότερα πλαίσια ανοικτού γόνου και μετά δίνεται η πρωτεϊνική τροφή.
• Η συχνή χρησιμοποίηση υποκατάστατου γύρης την άνοιξη, είναι αιτία εμφάνισης Νοσεμίασης και Ασκοσφαίρωσης.

Πλεονεκτήματα :

• Το υποκατάστατο γύρης εξασφαλίζει στις μέλισσες τις απαραίτητες πρωτεΐνες και τις διεγείρει ώστε να εκθρέψουν γόνο.
• Το κόστος είναι χαμηλότερο συγκριτικά με τροφές που περιέχουν αποκλειστικά γύρη.

πηγή:http://www.melissokomia.gr

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

επισκεφθείτε την ομάδα μας στο facebook

Παραφυάδες μετά την ανθοφορία

Η μέθοδος λοιπόν αυτή μας επιτρέπει να πάρουμε την κύρια σοδειά και ύστερα να κάνουμε μια αύξηση μέχρι 75%, ανανεώνοντας συγχρόνως και όλες τις βασίλισσες μας. Είναι πολύ απλή μέθοδος και κατάλληλη για τους πολυάσχολους μελισσοκόμους ή για αυτούς που έχουν περιφερειακά μελισσοκομεία, απομακρυσμένα  από την κατοικία τους.

Μια περίπου βδομάδα πριν την λήξη της μεγάλης ανθοφορίας προβαίνουμε στον τρύγο και απαλλάσσουμε τις κυψέλες από τα πατώματα. Αφήνουμε ορφανές τότε όλες τις κυψέλες για να δημιουργήσουν βασιλικά κελιά. Οι συνθήκες για τη βασιλοτροφία κατά την εποχή αυτή είναι ιδεώδεις γιατί υπάρχει άφθονος πληθυσμός, άφθονος γόνος, πολλές μέλισσες μικρής ηλικίας, μέλι και γύρη άφθονη, νέκταρ εξακολουθεί να έρχεται αρκετό από τους αγρούς, ενώ πολλοί και ζωηροί κηφήνες εξασφαλίζουν τη γρήγορη και καλή γονιμοποίηση των νέων βασιλισσών.

Δέκα μέρες μετά, τα βασιλικά κελιά είναι ώριμα και τότε χωρίζουμε όλες τις κυψέλες στα δύο, μεταφέροντας το μισό του γόνου και του πληθησμού σε νέα τοποθεσία, και φροντίζοντας να έχει το κάθε τμήμα ένα τουλάχιστον καλό βασιλικό κελί. Προτιμότερο να έχει δύο ή περισσότερα.

Θα πρέπει να λάβουμε υπ'οψιν  τα εξής:

1)Κατά την ημέρα του χωρισμού να γίνει προσεκτική διαλογή όλων των βασιλικών κελιών και να αφεθούν τα καλύτερα.

2)Εάν υπάρχουν κυψέλες με ανεπιθύμητες βασίλισσες, να μην χρησιμοποιηθύν τα δικά τους βασιλικά κελιά, αλλά να τα καταστρέψουμε και να δώσουμε σε αυτές κελιά από εκλεκτές βασίλισσες.

    3) Να τροφοδοτήσουμε τις κυψέλες μετά το χωρισμό ή να τις μεταφέρουμε  σε τοποθεσία που έχει καλή φθινοπωρινή ανθοφορία.

επικοινωνία periskepsis@gmail.com 

επισκεφθειτε την ομάδα μας στο facebook

Χειρισμοί που δεν πρέπει να κάνουμε το καλοκαίρι

 Αυτή τη περίοδο βλέπουμε ότι σε αρκετές περιοχές τα μελίσσια δεν δουλεύουν και ότι υπάρχει μεγάλη έλλειψη σε γύρη. Η ανάπτυξη των μελισσιών σταματάει και τα μελίσσια λόγω ζέστης αρχίζουν να έχουν δυσκολίες, όπως για παράδειγμα αυξημένη ανάγκη για νερό, πολλές μέλισσες που αερίζουν τη κυψέλη, και άλλα. Η τάση λεηλασίας αυξάνεται έντονα. Τα περισσότερα μελίσσια έχουν ήδη τρυγηθεί, και ο επόμενος απαραίτητος χειρισμός είναι να έχουν επάρκεια σε τροφή. Συνήθως βάζουμε ζυμαράκι όταν παίρνουμε όλο το μέλι, γιατί ακόμα και τώρα που ο γόνος είναι λιγοστός, υπάρχει ανάγκη για μέλι. Υπάρχουν όμως και μερικοί χειρισμοί που αν και φαίνονται πολύ λογικοί δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να τους εφαρμόσουμε...

1ος Χειρισμός που δεν πρέπει να κάνουμε
Το καλοκαίρι δεν προσθέτουμε ποτέ πατώματα, σφήνες μέσα στον γόνο, και δεν τοποθετούμε πολλές άκτιστες κηρήθρες. Οι βασίλισσες μειώνουν την γέννα τους, άρα τέτοιοι χειρισμοί μόνο προβλήματα μπορούν να δημιουργήσουν το Καλοκαίρι. Επίσης προσπαθούμε να τρυγάμε έγκαιρα όλα τα πλαίσια που έχουν μέλι στους πάνω ορόφους, γιατί όσο περισσότερα τα αφήνουμε τόσο περισσότερος ο κίνδυνος. Πχ λεηλασία, σφήκες που μπαίνουν να πάρουν μέλι, ακόμη και λιώσιμο κεριών απο τον ήλιο. Υπάρχουν μεμονομένες περιπτώσεις όπου τα κεριά έλιωσαν και τα μέλια έπνιξαν τα μελίσσια. Τέτοια προβλήματα όμως βλέπουμε κυρίως σε μεταφορές με έντονη αύξηση της θερμοκρασίας.

2ος Χειρισμός που δεν πρέπει να κάνουμε
Εξασφαλίζουμε πηγή νερού για τα μελίσσια. Δεν μπορείτε να φανταστείτε πόσο μεγάλη διαφορά έχει τα μελίσσια να έχουν κοντά τους πηγή με νερό. Αν το μελισσοκομείο δεν έχει φυσική πηγή νερού στα 500 μέτρα τότε οι μέλισσες δυσκολεύονται να το κουβαλήσουν. Πάντα άλλωστε οι μέλισσες προτιμούν τις κοντινές πηγές νερού. Μια εναλλακτική λύση σε ξερικά τοπία είναι να βάλουμε δική μας ποτίστρα, αυτοσχέδια η αγοραστή. Σε καμία περίπτωση δεν βάζουμε το νερό στον τροφοδότη, η να το αφήσουμε μέσα στον ήλιο να βράζει. Οι μέλισσες προτιμάνε το δροσερό νερό, και μάλιστα επειδή καταλαβαίνουν και τη γεύση προτιμούν να έχει άλατα, να είναι δροσερό και στάσιμο!

3ος Χειρισμός που δεν πρέπει να κάνουμε
Δεν μεταφέρουμε ποτέ κυψέλες την Ημέρα! Ούτε καν το πρωί, γιατί με μια αναποδιά μπορεί να βγεί ο ήλιος και να σκάσουν τα μελίσσια. Η θερμοπληξία μπορεί να συμβεί μέσα σε λίγη ώρα. Οι μέλισσες αγχώνονται και καθώς προσπαθούν να ανοίξουν την πόρτα αυξάνουν τη θερμοκρασία. Στην συνέχεια αφού σφραγιστούν από χιλιάδες μέλισσες οι θύρες σε συνδυασμό με το άγχος τους σκάνε. Έχουν χαθεί πολλά μελίσσια έτσι. Οι μεταφορές πρέπει να γίνονται μετά το σούρουπο αφού μπούν όλες οι μέλισσες μέσα στη κυψέλη. Πολύ επικίνδυνες μεταφορές αυτή τη περίοδο γίνονται σε όσους πάνε στα πεύκα, Χαλκιδική, Θάσο, Εύβοια κλπ.. με μακρινές διαδρομές!

4ος Χειρισμός που δεν πρέπει να κάνουμε
Το Καλοκαίρι αποφεύγουμε τροφοδοσίες με σιρόπι! Είναι σαν να παίζουμε με τη φωτιά! Ιδιαίτερα οι νέοι μελισσοκόμοι δεν θα πρέπει να εφαρμόζουν τέτοιες επικίνδυνες τεχνικές. Επίσης κατά τον τρύγο δεν αφήνουμε σε καμία περίπτωση παρατημένα πλαίσια, ούτε καν να μας καθαρίσουν τα πλαίσια οι μέλισσες. Δεν θέλουμε να υπάρχει ίχνος από λεηλασία στο μελισσοκομείο μας. Αν αφήνουμε να γίνονται λεηλασίες ακόμα και για γλείψιμο των τρυγημένων πλαισίων, τότε τους ξυπνάμε ένα πολύ ισχυρό ένστικτο το οποίο αργότερα μπορεί να στραφεί και στα ίδια τα μελίσσια. Για αυτό ότι χειρισμούς κάνετε με πάρα πολύ προσοχή.

5ος Χειρισμός που δεν πρέπει να κάνουμε
Μελίσσια που έχουν παρουσιάσει ασθένεια στο παρελθόν δεν τα τρυγάμε, γιατί μπορεί με αυτό το τρόπο να μεταδώσουμε την ασθένεια σε άλλα μελίσσια. Πχ με την επιστροφή των πλαισίων αργότερα, τα άρρωστα πλαίσια να μπουν από τύχη σε άλλο καθαρό μελίσσι.

Αυτές ήταν οι συμβουλές και οι χειρισμοί που δεν πρέπει να κάνετε για αυτές τις ημέρες. Ελπίζω να τις ακολουθήσετε πιστά και να μην αντιμετωπίσετε κανένα πρόβλημα...

πηγή:kostv.gr

επικοινωνία:periskepsis@gmail.com

Διαφορά δυναμικότητας των μελισσιών

Μελίσσια με την ίδια δυναμικότητα που βρίσκονται στην ίδια περιοχή και εκμεταλλεύονται την ίδια νομή,  ασφαλώς και θα συλλέγουν περίπου παρόμοια ποσότητα νέκταρος. Η διαφοροποίηση από το ένα μελισσοκομείο στο άλλο πιθανό να οφείλεται στο διαθέσιμο χώρο που έχουν για την αποθήκευση των τροφών. 
Μελίσσια στα οποία υπάρχουν άδειες κηρήθρες για την συμπύκνωση του νέκταρος και την τοποθέτηση του μελιού,  συλλέγουν περισσότερο μέλι από άλλα μελίσσια όπου οι κηρήθρες έχουν ήδη σφραγιστεί και μπλοκαριστεί με μέλι. Στην περίπτωση αυτή θα δείτε την διαφορά εάν τρυγήσετε και τοποθετήσετε αμέσως τις τρυγημένες κηρήθρες στα μελίσσια.
Μια δεύτερη αιτία πιθανό να είναι η διαφορετική έκταση του γόνου στα μελίσσια των δύο μελισσοκομείων. Εάν τα δικά σας μελίσσια έχουν κατά πολύ μεγαλύτερη έκταση γόνου από τα γειτονικά γιατί είχατε καταφύγει σε κάποιους χειρισμούς διέγερσης εκτροφής γόνου, οι τροφές που συλλέγονται απ’ έξω  χρησιμοποιούνται για την εκτροφή του γόνου και δεν περισσεύουν για να αποθηκευθούν.
Η παρουσία άκτιστων  κηρηθρών, το γενετικό υλικό (λιγότερο  παραγωγικές βασίλισσες), οι συχνές επιθεωρήσεις, τα βασιλικά διαφράγματα χωρίς την δεύτερη είσοδο είναι επίσης αιτίες οι οποίες μειώνουν τις αποδόσεις και πιθανό να κάνουν τη διαφορά που είδατε.

επικοινωνία: periskepsis@gmail.com

επισκεφθείτε την ομάδα μας στο facebook